Futsal

Sleutelwoorde

,

Dit is ‘n variasie, van sokker, word gewoonlik binneshuis en op ‘n harde oppervlak gespeel. Die verkorting van futbal de salon.Vyf spelers, aan ‘n kant, maar nege ander, kan as plaasvervangers, gebruik word. Gespeel met, ‘n kleiner, harder en bal wat minder bons in hom het. Die oppervlakte, bal en spasie, maak bal kontrole, in klein spasies, baie belangrik. ‘n Baie gewilde sport, in Suid-Amerika, waar dit oorspronklik ontstaan het, in Uruguay. Hierdie inligting, is nou volgens Wikipedia, waar daar nog baie meer te lees is.

IMG_8358

IMG_8361

IMG_8365 (2)

Hierdie naweek, vind die jaarlikse futsal toernooi, van die verskillende Duitse klubs, in die ooste van Paraguay, hier by ons te Independencia, plaas. Sewe stuks. Baie jongmense, natuurlik. Gisteraand, tente oor die sportterrein, sommige op matrasse in die saal. Die plaaslike klub, is verantwoordelik, om die mae gevul te hou. Die wenners, van die ooste, speel dan later, teen die wenners van die westelike gedeelte, of die Chaco, soos dit algemeen bekend staan.

DSCN0994

DSCN0997 (2)

DSCN0998

Hierdie, is ‘n Duitse kompetisie, maar al hierdie spanne, speel ook in die Paraguaanse ligas, van hulle omgewings.

‘n Goeie gees, van gesonde kompetisie wat heers.

Hasta la proxima

Ou Blog

Sleutelwoorde

Die Groot Boek praat, van ‘n tyd om te kom en ‘n tyd om te gaan. Voor iemand, dalk skrik, hierdie aanhaling, is maar net as gevolg van die feit, dat WordPress my gedurig, daaraan herinner, dat my spasie byna vol is en dat ek ander opsies moet volg. Na twaalf jaar se blogs, is dit seker te verstane, dat ek maar moet gaan. Die opsies, ‘n paar, 3 van hulle, om van 7 US$ tot amper 30 US$ per maand te betaal, is nie vir my aanvaarbaar nie. Saterdag, 28 Julie 2007, het ek die moed bymekaar geskraap, om my eerste blog te plaas. Ek dink, dat dit goed is, om nou bietjie te dink, aan die een, wat nou, tot ‘n end, moet kom.

Gesels, met van die meer kundige blogskrywers. Begin, ‘n nuwe een, as ek daarin sou slaag, lees ons weer. Dankie, Hester, hoop ek kom reg. Aanvanklik, het ek die blogs geskryf, vir landbou.com, maw Landbouweekblad se aanlyn weergawe, oor veral die landbou, hier in Suid-Amerika. Weet nie hoekom nie, maar daardie blogs, wou nooit werklik aan die gang kom nie, ongeveer 3 jaar gelede, is dit amptelik gestaak. Later het hulle deur Letterdash en LitNet gewerk. Die meeste van ons, wat daar betrokke was, weet wat se fiasko, uiteindelik, daar uitgebroei het. Dit het later aanleiding gegee, tot die totstandkoming van die Fbblad, ouLitte, waar van die betrokkenes, bymekaar gekom het.

2008, was die jaar wat ek foto’s kon byvoeg. Soms ‘n stryd, dan, is die fotos te klein en dan te groot. Soms gewonder, is dit alles die moeite werd. Met die aanmoediging, van Jan Bezuidenhout, destyds, die aanlyn redakteur, van landbou.com, het ek aangehou. Slegs, ‘n paar lesers. Haakvrystaat, The AfricanNewsferret, argentyn, tishza, melkboer en ‘n sekere TS, wat gelees het en kommentaar gelewer het. Die skuif, na Letterdash en LitNet, gemaak dat meer lesers bygekom het. Sommige, wat nou nog hier, te vinde is. Tina, Vega, blikskottel, monicahaddad, avega, Perdebytjie, Ben van Bruggen, Henry, Madhatter, Modigliani, Maankind, Tokeloshe. Nie almal meer aktief op die blogs nie, maar deur Fb, is mens van hulle bewus en het ons vriende geword, sonder dat jy hulle ooit ontmoet het. Lewies en sy Vroukie, darem onmoet en lekker gekuier.

Name duik op, van skrywers, met lekkerlees blogs en positiewe kommentaar. Papeslaai, Neander, hy was kundig oor beesboerdery, Raymond2009, Neffertiti, rosiemetdorings, loudavisi, weet ons van en sy hou nog steeds skool en belowe, dat volgende jaar, haar laaste sal weees, Faansie, murphy, verbeeldingsvlug, rissiepit, Druktyd, Zephur, chopstix, Bloukaap, Kerneelsie, Trakie, letterliefde, Zeppie, Katriena, Dopper Joris, Christo, Droomkind, Lo-Ammi, Willemien, Poppie met ‘n Pakkie, skuld my nog ‘n spin met die Nissanbakkie, wat nou seker al twee nuwer modelle gekry het, Michelle, Viswyf, Kortgat, Stoutgat, Ezile, Palomino. Hierdie mense, is van die, wat die blogs, aangenaam, gemaak het en sou graag meer van hulle wou hoor Ek dink nie, dat ek probleme met trolle gehad het nie. Dankie, dus aan almal, vir hulle/julle aandeel.

Ek hoop om binnekort, steeds by WordPress te wees, dalk onder ‘n ander naam, maar sal behoorlik kennis gee daarvan. Dit is, as ek, suksesvol is.

Hasta la proxima

Ontrommel

Sleutelwoorde

,

Gesels, ‘n paar van die dames hier, op die blogs, oor die onderwerp, om die lewe, eenvoudiger te maak. Onmiddelik, dink ek aan, wat met ons gebeur het. Minimaliseer, is die woord, sien nou dat dit, in Afrikaans, ontrommel genoem word.

Wanneer het dit nou eintlik begin? Gedeeltelik, seker, met die trek hierheen, 25 jaar gelede. Ruil , ‘n plaashuis, met sewe, ja 7, slaapkamers, vir een met 1 mooi, groot slaapkamer en 2 piep kleintjies. Sentiment, wat moet gaan en wat moet bly. Die werklike familie erfstukke, verdeel tussen die kinders, wat agterbly. ‘n Paar gaan saam, ander verkoop. Baie sê, vat jou goed saam, dit maak dit makliker, in die vreemde, as jy tussen jou bekende goed is. Weet nie of dit werklik so is nie, want elke bekende stuk, dra deel van jou geskiedenis saam en by die aanskoue daarvan, wakker dit, die heimwee aan, wat jy nie eintlik nodig het nie.

So, leef ons, aanvanklik, met te veel goed saam. Probleem, die huis moet skoongehou word. Geen bediende, soos wat daar in die ou Tuisland, ‘n oorvloed van was nie. Tussen boer en werk, moet die huis, skoon gehou word, nie maklik nie. ‘n Mens sou dink, met die hoë reënval, moet die stof minder wees, dit het ander probleme. ‘n Wollerigheid, wat in toom gehou moet word.

Ongeveer 2011, het die groot ommekeer gekom. Moet darem bysê, dat daar, ook intussen ‘n verandering in die huisbestuur, plaasgevind het. Eenstemmigheid, ons het eenvoudig te veel. So begin die proses. Wat word gebruik en wat nie? Nie altyd maklik nie. Wat word weggegee? Wat word verbrand? Daar is dinge, waarin niemand belangstel nie. Vuur toe! Sentiment, ja dit, moet maar, op die agtergrond geskuif word.

Soos dinge vorder, begin daar ‘n verligting, in my gemoed kom. ‘n Onbeskryflike gevoel. Nie net, word die skoonmaak makliker nie, maar ook die wete, dat jy dit makliker maak, vir iemand, wat eendag, daarvan, ontslae moet raak.

So 23 jaar gelede, net na ons aankoms, hou die plaaslike munisipaliteit, ‘n mini ekspo. Die Suid-Afrikaanse vrouens, het ‘n stalletjie. Ywerig werk hulle en maak ‘n klomp goed, om te verkoop. Nou kan ek sê, die meeste, nuttelose artikels, mooi, vir die versiering van die huis, soos ons daaraan gewoond was. Groot, was die ontevredenheid, toe die Duitse tantes, dit as ‘n klomp stofgaarders beskryf het. Deesdae, is daar, ‘n dalk krasser, Afrikaanse woord, om dit te beskryf. Die pannekoek afdeling, het baie goed gedoen.

Boeke, dit is moeilik om te verbrand en wie sal nou hier Afrikaans lees, of Engels? Gelukkig, vriend James, het dadelik versoek, om my van die Engelse boeke te verlos. Ons hou mos van lees. Rakke vol, in byna elke huis. Wie, het al ‘n boek, twee keer, gelees? Wat van dit skenk aan inrigtings, ouetehuise, plakkerskampe. Ek verstaan daar is heelwat.

Byna, twee jaar gelede, my laaste besoek aan SA. Familie en vriende. Tydgenote. Aftree. Van kollosale huise na kleiner, aftreeoorde. Wat van al die goed, in julle huis? Ons weet nie. Die kinders, het gevat wat hulle wou, maar die huis is nog vol. Hulle huise ook. Niemand soek dit nie.

Kombuis, spens, linnekas en klerekaste, het hulle beurt gehad. Sommiges, wat minder het, was baie dankbaar. Soos ons ouer word, word ons drome en begeertes, na aardse besittings, seker ook minder.

Verligting, rustigheid en vrede in die hart. Ons het daardie paadjie, klaar bewandel.

Vir ons, is die lewe, beter met minder.

Hasta la proxima.

VdobleV

Sleutelwoorde

, ,

Die omgewing se Kewerklub (VdobleV Käferklub),het die afgelope naweek, hulle eerste saamtrek, by die buurkolonie, Sudetia, gehou. Die naam, omdat die eerste koloniste, wat hulle daar gevestig het, van Sudetenland afkomstig was. Vandag nog, kan ‘n mens die verskil in uitspraak, tussen daardie mense en die in ons kolonie, wat hoofsaaklik van Baden Baden was, op die oor ondervind.

DSCN0901

DSCN0896

DSCN0895

‘n Heerlike, ontspanne atmosfeer. Blye weersiens van mense, uit verskillende omgewings en verskillende samelewings, met ‘n gemeenskaplike belangstelling, die besit en liefde vir ‘n Volksie, ‘n Kewer, ‘n Käfer of ‘n Escarabajo, die Spaans.

kewers 3

kewers 5

Hoeveel van hulle, nog oorspronklik is, weet ek nie, maak seker ook nie saak nie. Belangriker, is die saamkom en gesellig verkeer. Daar was ook geleentheid vir ander eienaars, van antieke motors en trekkers, om hulle ysters te kom vertoon.

kewers 1

kewers 2

Ons, is te vroeg, Saterdagoggend daar. Die Kewers, kom met eentonige reëlmaat aan. Loop die energieke Heiko, die voorsitter van die klub raak. Besig, met die laaste reëlings, maar alles verloop vlot. Heelwat, met dakrakke, vanaand, sal daar gekamp word,

kewers 9

kewers 7

kewers 6

kewers 8

O, ja, die doble v, beteken w, dit, is soos dit in Spaans uitgespreek word,v vv, vir Volkswagen. Ongelukkig, kon ons nie Sondag gaan nie, sal dan maar ‘n paar foto’s van ander ook gebruik. So, het ons die asado ook gemis wn moes met warmbrakke en ‘n lekker suk koek vir middagete tevrede wees.

Dit was tog ‘n interessante paar uur.

Hasta la proxima.

White Day

Sleutelwoorde

, , , ,

Ek wil, glad nie dink, wat se rumoer én vernietiging, so ‘n opskrif en die organisasie van ‘n spierwitte dag, elders en of by name, in die goeie, wat dalk nie meer so goed is nie, ou tuisland, tot gevolg sal he nie. Dit kan mos nie toegelaat word nie. Dit, is mos nou, pure rassisme. Kanselleer dit onmiddelik en ons wil dit nooit weer sien nie, maar hier, was glad geen politiek, betrokke nie.

dscn0881

white day 7

Gelukkig, word dit hier, as ‘n baie normale reklame gesien. 1 Junie, elke jaar, is dit Wêreld Suiweldag en hier, word daardie benaming gebruik, vir die dag. White Day, nou nie dat ek dink, dat die meeste van die bevolking eintlik weet, wat daardie twee woorde beteken het nie, maar na dit al vir sewe jaar gevier word, behoort hulle dit nou te ken.

white day 8

Verlede jaar, is dit gevier met die inwyding, van een van die plaaslike melkkoöperasies, Lacteos Trebol, se splinternuwe aanleg vir die produksie van poeiermelk, in die dorp Loma Plata. Die doel van die White Day, is tweeledig. Eerstens, om die publiek, in te lig, oor die belangrikheid van die voldoende inname van melk en dan om genooide gaste, te motiveer om melk te skenk vir minderbevoorregtes en gestremdes. Lacteos Trebol, het die voorbeeld gestel en 5800 liter melk geskenk.

Elke dag, word ook afgesluit, met ‘n konsert, met ‘n spesifieke tema, verlede jaar, was dit vrolikheid. Sang, musiek, dans en vrolike teater, was gepas. Die oogmerk, was, om so wit moontlik, aangetrek te wees.

white day 9

Die mense, wat so teen alles wat wit is, gekant is, sal maar verlief moet neem, dat die kleur van melk, vir nog baie jare, leliewit sal bly. Ek glo ook nie, dat daar juis genetici is of sal wees, wat daardie DNA sal probeer verander net omdat mense, polities gekant is, teen alles wat wit is nie.

Hasta la proxima

Ons Wêreld

Sleutelwoorde

,

Die Feesgety, is ons verlange na vriende en familie, maar altyd daar. Hier, is die tradisie. Oukersaand, kuier die familie en vreemdes, soos wat ons eintlik seker maar altyd sal wees, word nie maklik genooi nie, al weet hulle, dat ons alleen, sal wees. Ons dilemma, is altyd, tuis met my dogter, sodat sy nie heeltemal alleen is nie, of na die vrou van die huis se kinders, in Brasilië. Die afgelope paar jaar, wen die eersgenoemde opsie, dit is nou vir Oukersaand. Kersdag, is anders, dan kuier vriende gewoonlik, dus het dit al gebeur, dat ons Kersdag, die 350 km aanpak, na die Brasilië kinders toe. Gewoonlik,’n rustige pad, met feitlik geen verkeer nie.

ons wêreld 1

ons wêreld 2

ons wêreld 4

Die dogter van die huis, noem, dat sy tussen Kersdag en Nuwejaar, ‘n paar dae verlof wil neem en dat sy graag bietjie wil ry. Nooi ons haar en noem, dat ons lankal, ook ‘n bietjie in Brasilië wil gaan ry. Besluit, dat ons dit sommer gaan kombineer. Waarheen? Te ver vir die strand en dit sal ook te vol wees. Besluit, om die naaste groot plekke, aan ons dorp, Sete Quedas, Dourados en Campo Grande, te besoek. Begin die kaarte bestudeer, besef dan die grootte van Brasilië, feitlik dieselfde oppervlak as die Verenigde State.

dscn0778

dscn0785

dscn0739

Saterdag, arriveer sy. Darem eers, ‘n besoek bring aan Salto del Guaira, een van die belastingvry stede, aan die Paraguay kant van die grens. Veral, ondersteun, deur die inwoners van Brasilië, omdat hulle hier, baie goedkoper as tuis, kan koop. ‘n Miernes van bedrywighede. Die taal op die oor, Portugees, soos langs die hele grens. Dat dit ekonomies, beter gaan in Brasilië, is duidelik. Kan dalk nog die feesseisoen wees, want, met ‘n vorige besoek, was dit baie stil. Verkoopsentra, vergelykbaar, met die beste in die wêreld. Al die “brand names” (wat sou die Afrikaans daarvan wees) waaraan jy kan dink, die beste Skotse Whiskeys en drank en wyn, parfuum van al die lekkerruik huise, huishoudelike ware, die nuutste elektronika, op die mark, dink daaraan en dit is daar. Vriendelike personeel. Dubai, het dalk meer Suid-Afrikaanse produkte, Marmite ens.

img_8197

img_8207

img_8199

Sondagoggend, val ons in die pad. Ons bestemming, Campo Grande, 469 km ver en Google sê, dat dit ‘n rit van 6uur en 15 min is. Ongeveer, middagete, is ons omtrent halfpad, by Dourados, by restaurant Kanoa. ‘n Varswatervisplaas, met verskeie damme, waar jy jou eie vis kan vang. Lekker én té veel geeet, gelukkig, het ons ‘n jong bestuuurder, wat die lomerigheid kan hanteer. Nuuskierigheid maak dat ek die wêreld dophou en nié wil slaap nie. Pragtige, groen landbou wêreld. Die mees produktiewe, op ons aarde. Duidelik, dat die afgelope droogte, wat die Paraguaanse soja oes, met ongeveer 20% verminder het, nie hierdie deel ernstig beinvloed het nie. Jonger soja en geen teken van droogte nie.

dscn0812

Campo Grande. Moderne stad. Malls, weereens, soos oral in die wêreld. ‘n Groot Carrefour supermark.

campo grande 11

campo grande 2

campo grande 13

campo grande 5

Die groot aantrekkingskrag, hierdie tyd van die jaar, die Stad van die Geboorte (Ciudad do Natal). ‘n Gesamentlike projek, van die plaaslike munisipaliteit, die departement se regering en plaaslike besighede. Duisende liggies, hordes eetplekke, kunstenaars, wat optree en sommer net ‘n heerlike kuierplek, vir die hele familie.

Ons indrukke. ‘n Pragtige, produktiewe wêreld. Letterlik, honderde kilometers soja, afgewissel met suikerriet. Groen. Die indruk, word altyd geskep, dat die Brasiliane net ontbos, groot dele is ontbos, en word ekonomies benut, om die res van die wêreld, van kos te voorsien, maar groot dele is nog ongeskonde. Daar is groot aanplantings van woude. Dit is/was ‘n onbewoonde gebied. Hier en daar, was daar Indiane, meer na die noorde. Hier, geen gevaar dat mense grond kan eis, omdat die koloniste hulle voorvaders, van die grond verjaag het nie. Die plaaslike inwoners, is oral ontspanne en vriendelik. Die stede, is nuut. Padverbruikers, baie gedissiplineerd, kan seker nie anders, met die hoeveelheid kameras, wat die spoed, kontroleer nie.

Maandagmiddag was ons tuis, die tuiskoms, is versuur met die nuus van die lafhartige terroriste aanval, op vriende, van my kinderdae af. Gelukkig het hulle dit oorleef. Dennis en Jeanette, mag julle liggamlike herstel, byna volkome, wees. Die geestelike letsels, kan nie so maklik genees nie. Mense, sorg dat julle ingeskakel is, by een of ander organisasie. Hulle “panic button”, het hul lewens gered.

Hasta la proxima

Pioniers??

Sleutelwoorde

Iemand, sê ons, was pioniers, 25 jaar gelede, toe ons hier gekom het. Afhangende, van die eiendom, wat jy bekom het, was daar mense, wat as pioniers, beskryf kan word. Plase, met slegs die basiese infrastruktuur. Geen huise, geen krag, geen water. Terwyl die geriewe gevestig en of verbeter is, moes van die mense, onder tydelike skuilings, so normaal as moontlik, probeer lewe. Veral, in die Chaco, die Groen Hel, so gedoop, deur buitelanders, was dit nie maklik nie. Hoë temperature en in die reëntyd, ‘n oorvloed muskiete. Ander, was gelukkiger, die basiese fasiliteite, beskikbaar. Elke familie, het genoeg materiaal, om ‘n eie boek, oor hul wedervarings, te skryf.

Baie dinge, was vreemd en moeilik. Die taal, bo aan die lys. Daaroor, later

Langafstand kommunikasie, was nog in sy kinderskoene. Gelukkig, met die dat die wêreld so klein geword het, is die agterstand ingehaal. Die eerste jare, die afwesigheid van selfone en die internet, is kommunikasie met die familie en vriende, aan die gang gehou deur die skryf van briewe. Die Correo, kom ons noem dit die poskantoor, is die plek waar die briewe gepos en ontvang is. Meesal, ‘n klein vertrekkie, beman deur een persoon, ‘n paar hokkies vir die pos en elkeen, wat gedink het, daar behoort dalk ‘n brief te wees, is opdrag gegee, om maar die briewe deur te gaan en te kyk of daar iets is. Posaflewering, het nie bestaan nie, nou nog nie. Die opdrag, van die ouer inwoners, was, as jy ‘n brief pos, na jy jou seël gekoop het, maak seker dat sy, ja dit was gewoonlik ‘n vrou, die seël opgeplak het. Dit kan gebeur, dat sy jou geld neem, dit nie opplak nie en jou brief in die snippermandjie gooi. Ek moet darem noem, dat ons nooit kon agterkom, dat dit, wel gebeur het nie. Vir ‘n brief, om SA te bereik, was in die omgewing, van 4 tot 5 weke en as die mense tuis, flink gereageer het, was jou antwoord, twee maande later daar. Die relevante vrae, in die eerste brief, nie meer van belang nie. Mense, naby groter sentra, kon darem hul eie posbusse huur. Ongelukkig, is die tradisie van briewe skryf, nou,vinnig besig, om uit te sterf.

Die opdrag, was ook, moet nooit geld in ‘n koevert stuur nie. By geleentheid, het ons posstukke ontvang, netjies verseël, in ‘n deurskynende plastiek sakkie, met die rede daarvoor, gewoonlik, dat dit as gevolg van die hantering oopgegaan het. Soms, het mense, gekla, dat lekkernye, soos sjokolade, uit pakkies verdwyn het.

Min mense, het privaat telefone gehad. Om ‘n telefoon, op ‘n plaas te kry, was ‘n duur proses. Eerstens, moes jy betaal, vir ‘n nommer en daarna, moes jy jou eie lyn bou, of iemand betaal, om dit te doen. Net na ons aankoms, het ‘n werker, van Antelco, my so stilletjies genader en voorgestel, dat hy vir my sou reël, vir ‘n nommer vir 800 US$, wat kwansuis, goedkoop sou wees. Oor die soort van korrupsie, kan boeke vol, geskryf word. Vroeër, as ons moes bel, was dit van Antelco (Administración Nacional de Telecomunicaciones) af. Met jou nommer in SA, op ‘n stukkie papier, nader jy die toonbank, gelukkig was daar stoele. Sit gerus, as die oproep deurkom, sal ons jou laat weet. Geduld, o geduld. Kom die oproep deur, word jy na een van die hokkies verwys en kan begin gesels. Destyds, het die lang vertraging, gemaak, dat menige oproep, eintlik chaoties was. Gou geleer, om jou storie te vertel en dan die anderkant, kans te gee. Antelco, is later semi geprivatiseer en staan nou bekend as Copaco (Compañía Paraguaya de Comunicaciones ). O, die wonder, van die nuwe tegnologie. Selfone, toe internet, Skype. Het julle gehoor, mens kan nou enige plek bel, baie goedkoop, maar jy moet ‘n kredietkaart besit. Laai ‘n paar dollers op jou Skype rekening en siedaar! Nou WiFi, WhatsApp en Messenger.

Fakse, was soms, baie onbetroubaar. Salig, onder die indruk, dat jou faks veilig sy betemming bereik het, want die strokie sê: faks delivered. Kom daar nie, die verwagte reaksie nie. Ontnugtering, hy het nooit sy bestemming bereik nie, maar jy het betaal.

Is daar, ‘n paar van destyds se “pioniers”, bymekaar, duik daar, een of ander tyd, ‘n staaltjie van daardie tydperk op. Nou, kan ons, daaroor lag en spot, maar destyds het die avontuur, soms gedreig, om in ‘n nagmerrie te ontaard. By die meeste, is daar verligting en dankbaarheid.

Hasta la proxima

Biltong

Sleutelwoorde

,

Elkeen mis iets anders. Dit is nou in die lyn van kosserigheid, wat nie hier beskikbaar is nie. Ja, die familie en vriende, mis ons nog steeds en dit, sal seker nie verander nie, hoewel ons kom agter, dat daar van anderkant, ‘n traagheid is, om met ons, kontak te maak. Ten spyte van die maklike, kommunikasimiddele, tot ons beskikking.

IMG_8120

Hoor ons van iemand, wat van die ou tuisland kom, bring asseblief dit of dat saam. Word mense, opgesaal, om hulle eie oorvol tasse, te belaai, met ons lekkernye, waarsonder ons skynbaar, glad nie, kan klaarkom nie, terwyl daar plaasvervangers is, wat bykans net so goed smaak, as jy bietjie verbeelding het. Marmite, Bovril of Spread, daarsonder, is dit amper onmoontlik, om te bestaan. As ons wel daarvan het, word dit sorgvuldig weggesteek, as daar gaste kom, let wel, nie almal doen dit nie. Ongelukkig, meng Worcestershiresous, selfs soja sous en Gewuertse nie met botter nie, maar ‘n paar druppels, op die brood en dan die botter, heeltemal goed. O, ja blatjang, NikNaks, vissmeer,ja wedwo, Peppermint Crisp, vir daardie tert. Nog twintig dinge, wat gaan uitspring, waarna ons smag. Belangrikste, natuurlik, BILTONG!!

DSCN0681

Wat nou nie, in ‘n tas mag kom nie. Sien dit is vleis, saam met plantaardige dinge, net reg vir konfiskering. Ons eie biltong, dit sal ons maak. Baie planne, droogkaste, waaiers, verhitters, vogonttrekkers. Probeer, sommige werk mooi, ander te veel hitte, biltong gaarderig. Reëntyd, hoë humiditeit, muf. Nie gou genoeg droog nie. Probeer, sal ons aanhou probeer.

Met ‘n ompad, beland hierdie Sunbeam biltongmakertjie by ons. Weet van Sunbeam skeermasjiene, op ‘n tyd ook ‘n Sunbeam ketel gehad. Ozzie kwaliteit. Sien, hy hy het ook die CE plakker op. Made in China. Baie eenvoudig, onderkant, vier sye, die twee aan die kant, met klein ventilasie gaatjies, voorste een deursigtig, om die belangrike proses binne, dop te hou en die deksel bo. Die deksel, ‘n sok vir ‘n veertig Watt gloeilamp en ‘n klein waaiertjie, die soort, wat rekenaars koel hou. Kan hy regtig werk?

DSCN0682

IMG_8133

Gelukkig, ‘n kwaliteit stuk vleis, in die vrieskas. Sien die ou malers, is min en stomp en die sluk, ook nie so lekker nie. Gebruik, ouma se beproefde resep, 3 kilogram vleis en die sout en ander bestanddele, streng volgens die resep geweeg. Belangrik, hoe lank dit lê en hoe dik, so ‘n duim, goed vir die wat nie meer weet van duime nie, 25 mm in deursnee. Nie naasteby, soos daardie dik rugbiltonge, van destyds in die Vrystaat nie. Ongeveer 36 uur en daar hang hulle. Plastiek hakkies, net agt verskaf.

IMG_8117

Die proses, loop mooi. Byna, drie dae, as die dunstes so effe begin kromtrek. Dan weet ons, hulle is nie te droog nie. Was ons tevrede? Baie, nou behoort ons weer gereeld biltong te geniet.

Dankie, Ronel. As jy dalk, eendag, weer hier sou beland, is die biltongmaker, tot jou beskikking. Dalk, ook tyd, dat ons moet vergeet, van die ander smaaklike dinge, wat tog nou maar net meer sentimentele waarde, as iets anders, het.

Hasta la proxima.

Paraguay

Sleutelwoorde

Dat die toestand, in die ou Heimat, hernude belangstelling, in die moontlike vestiging in ‘n paar Suid-Amerikaanse state, laat posvat het, is gewis. Die vrae, wat gevra word, laat ons besef, dat baie mense dink, dat dit nog steeds is, soos ons dit met ons aankoms, ongeveer 25 jaar gelede, in Paraguay, beleef het. Dat daar, baie onkunde, oor die landjie is, is ook seker.

Ongeveer, 1990, het ‘n paar gesinne, hulle hier kom vestig. Enkeles, voor dit, maar net voor en net na die verkiesing van 1994, was daar ‘n redelike beweging, in die rigting. Niks, georganiseerd nie.

‘n Groep van ongeveer 25 families en egpare, het hul blyplek in die Chaco, naby die dorpie Lolita en later by Neuland en Loma Plata gemaak. Destyds, was die Mennoniete, aan wie hierdie dorpe en grondgebied om die dorpe, se koöperasies behoort het, baie geslote. Buitestanders, kon nie grond in die kolonies of huise, in die dorpe besit nie. Kinders, is in die skole toegelaat. Na verloop, van heelwat jare, is die Suid-Afrikaners, nie meer as ‘n bedreiging beskou nie en kon die mense, lid word van die koöperasies en ook lidmate van die kerk.

‘n Klompie het hulle, in die hoofstad, Asunciòn en omgewing, gevestig en van hulle, het hulle met die onderrig van Engels, wat destyds baie min gebesig is, en ander take, besig gehou.

‘n Effe groter groep, het gevestig, in die ooste van die land, by die dorp Caaguazu, ongeveer halfpad, tussen Asunciòn en Ciudad del Este. Ook in die Duitse kolonie van Independencia, wat oop was en nie onderworpe was aan die reëls en regulasies van die Mennoniete nie. ‘n Handjievol, het verder van die ander Suid Afrikaners gevestig, by dorpe soos Piribebuy, Atyra, Natalico Talavera en Corpus Cristi.

Ongelukkig, het daar, na ‘n paar jaar ‘n ontnugtering ingetreë, wat baie, laat besluit het om na Suid-Afrika terug te keer en in enkele gevalle, na ander lande soos Nieu-Zeeland en Kanada te verhuis, waar dit moontlik was. Vandag, is nie baie van daardie mense, nog hier bedrywig nie. Oor die redes, vir die ontnugtering, kan baie gesê word. Dit, moet liefs, net daar gelaat word.

Met die “agtergeblewenes”, gaan dit vandag, oor die algemeen goed en is die meeste dankbaar en gelukkig, dat ons, ons hier bevind. Onthou maar net, dit is nie die paradys, utopié of die Land Kanaan nie, maar hier is baie wat mooi en goed is.

Kultuurverskille

Sleutelwoorde

Nav kommentare op Dina se blog, Onweerswolke, vra sy, dat ek iets moet skryf oor die kultuurverskille in SA. Oor die algemeen, bestaan daar nie veel verskille tussen blankes, van verskillende taalgroepe nie. Daar kan en sal hewig, daaroor, verskil word, maar op die end, sal dit oor nietighede wees. Hierdie, sal dus eintlik gaan, oor die verskille tussen blankes en swartes. Verskoon, as daar politieke onkorrektheid betrokke is. Onthou, asseblief, ek is geen volkekundige nie en hierdie gaan oor ‘n bietjie ondervinding, deur die jare opgedoen. Daar sal seker, baie, meer welbelese, deskundiges en studente, wees, wat met my, sal verskil. Vir baie lank, is ons, veral deur die kerke, geprogrameer, dat alle mense gelyk is, daarom, is ons denke, ook omtrent gelyk.

Boorling van die Suid-Vrystaat. Suid-Sotho wêreld. Baie arbeiders op die plaas. Baie swart maatjies, saam gespeel en kwaadgedoen. Saam slae gekry. Eintlik, destyds, my enigste vriende. Baie, baie ure, in die veld, deurgebring. Ouers, ons was agt kinders, was nie baie sosiaal nie. Die taal. Sotho, redelik goed gepraat. Vroeg, agtergekom, dat ons nie dieselfde is oor sekere dinge nie. Ek het dit, aanvaar en daar was, by my, ‘n houding om die verskille te vermy. Het aangeneem, dat dit taboe is, om daaroor te praat en uit te vra. As jong boer en later, as middeljarige, het ek daardie houding, oor hulle privaatheid gehandhaaf. Fout!

‘n Goeie vriend, in die Diplomatieke Diens, het Volkekunde gestudeer. Was in Malawië gestasioneer. Skakel my, kan hy my plaas oa, hy het ‘n hele paar plase gebruik, se werkers ondervra, hy is besig, met sy Doktorsgraad en dit handel, oor ‘n vergelyking tussen die kultuur, van ‘n stam in Malawië en die Suid-Sotho, onder die manlikes. Ook daar, het ek nooit, sy sessies, met hulle bygewoon nie, ‘n hele paar van hulle. Ons geselse, na die tyd, het my laat besef, hoe onkundig ek oor hierdie mense, wat my vriende was en ek byna, as my gelyke beskou het, maar heeltemal niks van hul kultuur en mentaliteit, geweet het nie. Dit, het my oë oopgemaak. Toe, het ek besef, dat daar groot probleme, gaan opduik.

Op die plaas, was ons, al die jare bekend met die donkerskole (inisiasieskole). Die kwethaseremonie. Hoeveel mense het ‘n werklike kennis, wat daar gebeur? Ons weet van die besnydenis, dat daar groot fisieke eise, aan hulle gestel word, maar wat in hulle koppe ingeprent word, is onbekend. Opmerklik, na 1991, hoeveel volwasse werkers, daardie skole bygewoon het.

Ons het geweet, van soos dit genoem is, die”geloofmaak”, na sterfgevalle en ook ‘n jaar daarna. Dat hulle glo, dalk is dit so, dat hulle pal in verbinding is, met die oorledene, daarom die ritueel, na ‘n jaar, dan, is dit verby.

Ons weet ook, van die voorvader aanbidding. Dalk, is dit deel van bogenoemde. Ek weet van ‘n hoë staatsamptenaar, ‘n witte, wat nog die geleentheid gehad om onder pres Mandela te dien. Skielik, het daar belangrike sake opgeduik, skakel die amptenaar, die minister van die departement, om te weet waar hy hom kon kontak, indien daar dringend gesels moes word, oor die naweek. Sy antwoord, was kort en bondig. Jy sal my nie kry nie, ek neem my seun, na sy voorvaders, se grafte.

Toordokters, 60% van die bevolking, wend hulle na tradisionele helers, waar die dolosse en ander gereedskap, gegooi word. Lobola, die betaling vir die bruid, deur die bruidegom of sy familie. So, is daar verskeie ander kultuurverskille, waaroor gesels kan word. Een, wat vir my, groot bekommernis veroorsaak en dalk, ‘n aanduiding is, van die uitermate geweld wat gebruik word om mense te vermoor, is die volgende: Vroeër, is ‘n man nie beskou as ‘n man, voor hy nie ‘n wilde dier doodgemaak het nie. Wat, as daardie kultuur, verander het, na ‘n witmens?

Vir diegene, wat nog belangstel, in hierdie onderwerp, probeer gerus dr Attie van Niekerk se boek, Saam in Afrika, in die hande kry. Ek wonder, hoeveel van ons blanke politici of enige ander wit Suid-Afrikaner, het kennis, oor die onderwerp?

Hasta la proxima